Nöbetçi Eczaneler
Washington ile Tahran arasındaki diplomatik trafik tıkanma noktasına geldi. Müzakere masasının devrildiği bir ortamda ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran yönetimine gözdağı vererek, askeri baskının giderek artacağını açık bir dille ifade etti. Rubio’nun bu sözleri, Beyaz Saray’ın Tahran’a yönelik izlediği “maksimum baskı” stratejisinin yeni bir aşamaya girdiğinin en net göstergesi oldu.
“İRAN ANLAŞMAYA HAZIR DEĞİL, BEDEL ÖDEYECEK”
Rubio, yaptığı açıklamada İran’ın her gün anlaşma yapmak için “yalvardığını” ancak sürekli pozisyon değiştirdiğini savundu. “Sorun şu ki sürekli tutumlarını değiştiriyorlar ve anlaşmaya varmak istemiyorlar. Bu nedenle başkan tehdit düzeyini yükseltiyor ve bedel ödeyecekler. Belki birkaç gün içinde akılları başlarına gelir” diyen Rubio, İran’a yönelik baskının daha da artacağının sinyalini verdi.
ABD Başkanı Donald Trump da Georgia’daki bir mitingde yaptığı konuşmada, “Çok sert vuruluyorlar ve anlaşma yapmak istiyorlar – ama anlaşmaya hazır olmadıklarını söylüyorum çünkü her anlaşma yaptıklarında her şeyi değiştirmek istiyorlar” diyerek Rubio’nun sözlerini destekledi.
ATEŞKES ÇÖKTÜ, KARŞILIKLI SALDIRILAR SÜRÜYOR
Rubio’nun bu sert çıkışı, ABD ve İran arasında karşılıklı askeri saldırıların devam ettiği bir döneme denk geldi. Bu ay başında çöken ateşkesin ardından ABD, İran askeri altyapısını hedef alan gece hava saldırılarını sürdürüyor. Buna karşılık İran ise bölgedeki ABD bağlantılı hedeflere füze ve insansız hava aracı saldırıları düzenlerken, Hürmüz Boğazı ve Kızıldeniz’deki deniz trafiğini tehdit etmeye devam ediyor.
ABD yönetimi, diplomatik kanalları açık tutarken aynı zamanda İran’ı kendi şartlarını kabul etmeye zorlamak için askeri ve ekonomik baskıyı eş zamanlı olarak artırıyor. Ancak iki tarafın da geri adım atmaya niyetli görünmemesi, yakın vadede diplomatik bir çözüm ihtimalini giderek zayıflatıyor.
PETROL PİYASALARI TEDİRGİN: HÜRMÜZ BOĞAZI KİLİT NOKTA
Rubio’nun “İran’ın anlaşmaya ciddi yaklaşmadığı” yönündeki açıklamaları, küresel enerji piyasalarında da hareketliliğe yol açtı. ABD Başkanı Trump’ın İran’daki köprüleri ve enerji santrallerini bombalama tehdidini yinelemesi ve Dışişleri Bakanı Rubio’nun Hürmüz Boğazı’nın iki taraf arasında bir anlaşmazlık noktası olmaya devam ettiğini söylemesi petrol fiyatlarında yükselişe neden oldu.
Hürmüz Boğazı üzerinden geçen petrol arzının güvenliği, küresel enerji piyasaları için kritik önem taşırken, İran’ın bölgedeki deniz trafiğine yönelik tehditleri ve Husilerin Kızıldeniz’deki saldırıları uluslararası ticaret yollarında belirsizliği artırıyor.
DİPLOMASİ Mİ, ASKERİ ÇÖZÜM MÜ?
Rubio, ABD’nin diplomasiye her zaman bağlı olduğunu ancak İran’ın görüşmelere ciddi yaklaşmadığını belirterek, “Ya iyi bir anlaşma olacak ya da hiç anlaşma olmayacak” mesajını yineledi. ABD Dışişleri Bakanı, Tahran yönetimine yönelik operasyonların “haftalar sürebileceğini” de daha önce dile getirmişti.
Taraflar arasındaki gerilim her geçen gün tırmanırken, uluslararası toplumun bu çıkmazdan nasıl bir çıkış yolu bulacağı ise belirsizliğini koruyor. Rubio’nun “her gece artacak bedel” tehdidi, Washington’un Tahran’ı masaya oturtmak için askeri seçeneği bir pazarlık kozu olarak kullanmaya kararlı olduğunu gösteriyor.