ABD Başkanı Donald Trump ile İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu arasında, Türkiye’nin F-35 programına yeniden dahil edilmesi ihtimali nedeniyle ciddi bir gerilim yaşanıyor. Amerikan Axios haber sitesinin iddiasına göre Trump, Netanyahu’nun Fox News’e verdiği ve Türkiye’ye F-35 satışına karşı çıktığı röportaj nedeniyle “çok sinirlendi” ve İsrail liderinin bu konuda görüş bildirme hakkı olmadığını düşünüyor. İki lider arasındaki ilişkilerdeki gerginlik, Netanyahu’nun ABD ziyaretini iptal etmesiyle yeni bir boyut kazandı.
NETANYAHU’NUN FOX NEWS RÖPORTAJI TRUMP’I KIZDIRDI
Axios’un Beyaz Saray’dan iki yetkiliye dayandırdığı habere göre Trump, Netanyahu’nun 7-8 Temmuz’daki NATO Zirvesi öncesinde Fox News’e verdiği mülakatta, ABD’nin Türkiye’ye F-35 satma ihtimalini eleştirmesine çok öfkelendi. Yetkililer, Trump’ın Netanyahu’nun bu hamlesine “kızdığını” ve “öfkelendiğini” aktardı. Hatta bir yetkili, Trump’ın Netanyahu’nun önerilen bu silah satışına müdahale etme “hakkı olmadığına” inandığını söyledi.
Netanyahu, Fox News ve CNN’e verdiği demeçlerde, Türkiye’ye F-35 satışının Ortadoğu’daki güç dengesini “yok edeceğini” ve “İsrail’in hava üstünlüğünü” tehdit edeceğini savundu. Netanyahu ayrıca, Türkiye’yi “ABD’den nefret eden Müslüman Kardeşlerin etkisi altında bir rejim” olarak nitelendirdi.
ZİYARET İPTALİ VE GERGİNLİKTE YENİ BOYUT
İki lider arasındaki gerilimin bir başka yansıması da Netanyahu’nun ABD’ye planladığı ziyareti iptal etmesi oldu. İsrail Başbakanı’nın, geçtiğimiz günlerde hayatını kaybeden ABD’li Senatör Lindsey Graham’ın cenaze törenine katılmak üzere Washington’a gitmesi ve Trump ile görüşmesi bekleniyordu. Ancak cenaze töreninin ertelenmesinin ardından Netanyahu’nun ofisi ziyareti iptal ettiğini duyurdu.
Axios’un aktardığına göre, Netanyahu’nun iki haftadan uzun süredir Trump’tan bir görüşme talep ettiği, ancak Beyaz Saray’ın bu talebi henüz onaylamadığı ve Trump’ın programına almadığı belirtildi. Bir Beyaz Saray yetkilisi, “İzlenimimiz Bibi’nin (Netanyahu’nun takma adı) bu görüşmeyi gerçekleştirmeye çalıştığı yönündeydi” dedi.
F-35 KRİZİ: TÜRKİYE’NİN DÖNÜŞÜ VE GÜÇ DENGESİ TARTIŞMASI
Gerilimin temelinde, Trump’ın Türkiye’nin F-35 programına yeniden dahil edilmesine sıcak bakması yatıyor. Türkiye, 2019 yılında Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi satın almasının ardından F-35 programından çıkarılmıştı. Trump’ın bu kararı gözden geçirme sinyalleri vermesi, Netanyahu’yu harekete geçirdi.
Netanyahu, Fox News ve CNN’e verdiği demeçlerde, Türkiye’ye F-35 satışının Ortadoğu’daki güç dengesini “yok edeceğini” ve “İsrail’in hava üstünlüğünü” tehdit edeceğini savundu. Netanyahu ayrıca, Türkiye’yi “ABD’ye dost olmayan” ve “İsrail’i yok etmekle tehdit eden” bir ülke olarak nitelendirdi.
TRUMP’TAN TÜRKİYE’YE ÖVGÜ
Trump ise bu eleştirilere karşılık, Ankara’daki NATO Zirvesi sırasında Türkiye’yi ABD’nin “olağanüstü” bir müttefiki olarak tanımladı. Trump’ın bu tutumu, Netanyahu ile arasındaki görüş ayrılığını daha da belirgin hale getirdi.
SON DURUM: GERİLİM TIRMANIYOR
Netanyahu’nun ABD ziyaretinin iptali ve Trump’ın sert tepkisi, iki lider arasındaki ilişkilerde yeni bir kırılma noktasına işaret ediyor. Özellikle İran ile devam eden savaş ve diplomatik süreçler konusundaki farklı yaklaşımlar, gerginliğin daha da derinleşebileceğini gösteriyor. Önümüzdeki günlerde, iki müttefik arasındaki bu gerilimin nasıl evrileceği ve Türkiye’nin F-35 programına dönüşü konusunda nasıl bir adım atılacağı merakla bekleniyor.
